Osmanl hanedan birçok büyük komutan çkarmtr, ancak Fatih Sultan Mehmed kadar bilime, felsefeye, tartmaya ve sanata önem veren ikinci bir hükümdar çkaramamtr. Fatih, hem karakteri, hem de icraat açsndan Osmanl padiahlar arasnda istisnai bir hükümdardr.
Fatih Sultan Mehmed zamannda Boazlar'da, Osmanl hâkimiyeti kurulmu, Balkanlar'da snrlar Tuna'ya kadar geniletilmi ve buralardaki topraklar emniyet altna alnmtr. Anadolu ve Rumeli'deki Osmanl topraklar da birletirilmitir. Uzun Hasan tehlikesinin ortadan kaldrlmas, hem Osmanllarn Timur'dan itibaren içine girdii doudan gelecek tehlike sendromundan kurtulmalarn, hem de beyliklerin ondan alaca destei önleyerek, Anadolu topraklarnda hâkimiyetin tesis edilmesini salamtr. Krm'n ve Karadeniz kylarnn Osmanl mparatorluu'na dâhil edilmesi ile birlikte Karadeniz'de belirli bir üstünlük kurulmutur.
Fatih'in en önemli icraatndan birisi de stanbul'un yeniden imar ve inasdr. Bu, stanbul'un fethi kadar önemlidir. ehirden kaçan Rumlar geri getirilmeye çallm, Ermeni patriklii stanbul'a tanm, Anadolu'nun çeitli bölgelerinden Türkler getirilerek, stanbul'a iskân edilmitir. Nüfus yönünden büyütülmeye çallan ehir, Fatih'in tevikleri ile vezirleri tarafndan birçok eserle süslenmitir. Kapalçar'nn inaat ile stanbul, hâlâ önemini koruyan bir ticaret merkezine kavumutur.
Osmanl devlet tekilat ana yapsna bu dönemde kavumutur. Bürokrasiden saray tekilatna, oradan askeri örgütlenmeye kadar birçok düzenleme bu dönemde yaplmtr. Onun hükümdarlk dönemi tarihçilikten edebiyata, mimariden medrese eitimine, bürokrasiden saray idaresine kadar birçok alanda klasiklemenin balangcdr.